Yapay Zekâ Çağında Gözden Düşmeye Başlayan 10 Meslek (Türkiye Gerçeğiyle)

Bir sabah uyanıyorsun.
Telefonundan hava durumuna bakıyorsun, haberleri okuyorsun, banka işlemini yapıyorsun, hatta müşteri hizmetleriyle konuşuyorsun…
Ama farkında olmadan şunu yapıyorsun: bir insanın işini, bir yapay zekâya yaptırıyorsun.

Bu bir bilim kurgu senaryosu değil.
Bu, Türkiye’de şu anda yaşanan sessiz bir dönüşüm.

Yapay zekâ “yarın” değil, bugün birçok mesleği ya tamamen ortadan kaldırıyor ya da ciddi şekilde gereksizleştiriyor.
Bu yazıda “AI her şeyi bitirdi” gibi klişelere girmeden, sahada gerçekten karşılığı olan, Türkiye özelinde etkisini gördüğümüz 10 mesleği samimi bir dille ele alacağız.

Önemli not:
Bu meslekler tamamen yok olmuyor, ama eski haliyle sürdürülemez hale geliyor.

1. Veri Giriş Elemanı

Eskiden firmalarda onlarca kişi vardı:
Excel’e fatura giren, form dolduran, rapor hazırlayan…

Bugün ne oldu?

• OCR teknolojileri

• Otomatik form okuma sistemleri

• AI destekli muhasebe yazılımları

Bir PDF dosyasını yüklediğinde:

• Faturayı okuyor

• Kalem kalem ayırıyor

• Sisteme otomatik işliyor

Türkiye’de özellikle KOBİ’ler, veri giriş personeli yerine tek bir yazılımla işini çözüyor.

Sonuç:
Bu meslek artık “ilk kesilen” pozisyonlardan biri.

2. Çağrı Merkezi Müşteri Temsilcisi

“Size nasıl yardımcı olabilirim?”
Bu cümleyi artık bir insandan mı duyuyorsun, yoksa bir bottan mı… çoğu zaman ayırt edemiyorsun.

• WhatsApp botları

• Sesli AI asistanlar

• NLP destekli chatbot’lar

Türkiye’de bankalar, GSM operatörleri ve e-ticaret firmaları:

• Basit talepleri tamamen AI’a devretti

• İnsan temsilciyi yalnızca “istisna durumlara” bıraktı

Gerçek:
10 kişilik ekip → 2 kişiye düştü.

3. Basit İçerik Yazarı

Üzgünüm ama bu acı gerçeklerden biri.

• “X nedir?”

• “Y nasıl yapılır?”

• “En iyi 10 …”

Bu tarz içerikleri artık:

• 30 saniyede

• Sıfır maliyetle

• SEO uyumlu

yapay zekâ yazıyor.

Türkiye’de birçok ajans artık:

• Junior içerik yazar almıyor

• AI + editör modeliyle çalışıyor

İnsan dokunuşu hâlâ önemli, ama yalnızca:

• Deneyim

• Hikâye

• Yorum

• Analiz

koyabiliyorsan.

4. Temel Grafik Tasarımcı

Kartvizit, afiş, Instagram postu…

Eskiden bunlar için:

• Tasarımcıya gidilirdi

• Günlerce revize yapılırdı

Şimdi?

• Canva AI

• Midjourney

• Adobe Firefly

Türkiye’de küçük işletmeler:

• “Bir tasarımcıya gerek yok” noktasına geldi

• Şablon + AI ile işini görüyor

Gerçek tehlike:
Sadece “uygulayıcı” olan tasarımcılar.

5. Muhasebe Asistanı (Rutin İşler)

Muhasebe bitmiyor, ama şekil değiştiriyor.

• Fiş işleme

• Evrak kontrolü

• Basit raporlar

Bunların çoğu artık:

• E-fatura sistemleri

• AI muhasebe yazılımları

• Otomatik mutabakat araçları

tarafından yapılıyor.

Türkiye’de özellikle:

• Serbest muhasebecilerin yanında çalışan asistan sayısı azalıyor.

  
  

  6. Satış Temsilcisi (Soğuk Satış Odaklı)

  
  

  Soğuk arama = tarih oluyor.

  • AI destekli CRM’ler

  • Otomatik mail zincirleri

  • Lead scoring algoritmaları

  Artık sistem diyor ki:

  “Bu müşteri satın almaya yakın, bu değil.”

  İnsan satışçı:

  • İlişki kuran

  • Güven veren

  • Karmaşık pazarlık yapan

  olmazsa gereksiz hale geliyor.

  
  

  7. Çevirmen (Genel Metinler)

  
  

  Google Translate eskiden dalga konusuydu.
  Artık değil.

  • DeepL

  • AI destekli çeviri araçları

  Türkiye’de:

  • Teknik olmayan çeviriler

  • Blog, e-posta, döküman

  için insan çevirmen tercih edilmiyor.

  Ama:

  • Hukuki

  • Akademik

  • Edebi

  çeviri hâlâ insan istiyor.

  
  

  8. Haber Editörü (Ajans Kopyalayan)

  
  

  Ajans haberi al → düzenle → yayınla.

  Bu iş modeli bitiyor.

  AI:

  • Haberi özetliyor

  • Başlık atıyor

  • SEO’ya göre yeniden yazıyor

  Türkiye’de birçok haber sitesi:

  • İlk taslağı AI’a yazdırıyor

  • Editör yalnızca kontrol ediyor

    
    

    9. İnsan Kaynakları Asistanı (CV Eleme)

    
    

    1000 CV → 2 saat.

    AI ile:

    • 30 saniye.

    • CV tarama

    • Uygunluk skoru

    • Ön mülakat soruları

    Türkiye’de büyük şirketler bu sistemi aktif kullanıyor.

    
    

    10. Basit Yazılım Destek Personeli

    
    

    “Şifremi unuttum”
    “Giriş yapamıyorum”
    “Bu hata ne?”

    Bunların %70’i:

    • AI destekli destek sistemleri

    • Otomatik ticket çözümleri

    ile çözülüyor.

    
    

    Peki Ne Yapmalı?

    
    

    Bu yazının amacı korkutmak değil.
    Uyandırmak.

    Yapay zekâ:

    • Meslekleri yok etmiyor

    • Dönüştürüyor

    Ayakta kalanlar:

    • Analiz yapan

    • Yorum katan

    • Strateji üreten

    • İnsan + AI birlikte çalışanlar

      
      

      Türkiye’de “okuyayım, mezun olayım, aynı işi 30 yıl yapayım” dönemi bitti.

      Yeni dönem:

      Öğren – uyum sağla – yeniden konumlan

      Eğer bu yazıyı buraya kadar okuduysan,
      

      muhtemelen sen de bu dönüşümün farkındasın.

      Ve bu, sandığından çok daha büyük bir avantaj.